Infoworld

Producten uit China komen de laatste tijd geregeld negatief in het nieuws. In juli 2007 werden in de VS giftige chemicalieën aangetroffen in tandpasta. Een maand daarvoor werd de import van Chinese schaaldieren en met lood vergiftigd speelgoed aan banden gelegd. En in mei dat jaar gingen duizenden Amerikaanse honden en katten onderuit door besmet dierenvoer. Dit keer zijn mensen het slachtoffer: in China zelf zijn al 50.000 kinderen vergiftigd door melamine in zuivelproducten. Inmiddels zijn er 4 doden te betreuren, en wordt ook hier door de Voedsel en Waren Autoriteit (VWA) een tiental importeurs streng gecontroleerd.

China staat dus volop in de schijnwerpers, maar experts stellen dat het feit dat zulke besmette goederen opduiken veel breder moet worden gezien, als een waarschuwing voor de risico’s van de internationale supply chains waar we tegenwoordig mee te maken hebben. De wijd uitgespreide netwerken van leveranciers en transportsystemen stellen ons voor nieuwe uitdagingen.

Langere toeleveringsketens betekenen meer schakels, en dat betekent meer risico. “Er zijn meer mensen die een onderneming in de gaten moet houden,” zegt Yossi Sheffi, professor of engineering aan het MIT en expert op het gebied van risico-analyse en supply chain management. De zichtbaarheid (of het gebrek eraan) van producenten is een probleem voor veel organisaties, stelt Mark Hillman van AMR Research. Volgens hem kennen maar weinig internationaal opererende ondernemingen iedere speler in hun supply chain zo goed als ze zouden willen – of moeten. De steeds hogere snelheid betekent bovendien steeds minder tijd voor productcontrole. Goederen blijven zelden nog langere tijd in magazijnen liggen, en daardoor is er simpelweg minder gelegenheid om op kwaliteit te controleren, zegt Sheffi.

Dergelijke bedreigingen voor de toeleveringsketen maken beveiliging des te belangrijker, maar net als alle andere vormen van risicomanagement is dat vaak lastig te verkopen. Beveiliging invoeren kan kostbaar zijn, en het beeld is dat de investering zich nauwelijks terugverdient - tot er iets flink fout gaat. Om beveiliging te verkopen, zeggen de experts, is het nodig de nadruk te leggen op bijkomende voordelen; op de ROI die gerealiseerd wordt zónder dat er een ramp hoeft te gebeuren. Enkele van die voordelen worden genoemd in een rapport van Stanford uit 2006, waarin de supply chains van 11 innovatieve logistieke ondernemingen onder de loep werden genomen: verhoogde efficiency, hogere klanttevredenheid, verbeterde voorraadmanagement en kortere doorlooptijden.

Hieronder noemen we enkele van de grootste risico’s voor toevoerketens zoals Sheffi en Hillman die zien, en we beschrijven manieren om die risico’s in de hand te houden.

Wat kan er fout gaan in een internationale supply chain?

Een producent valt onverwacht weg: Volgens een studie van AMR Research uit 2006 is de belangrijkste zorg in alle bedrijfstakken dat een producent plots verdwijnt, waardoor de continuïteit in gevaar komt. Het risico dat een producent onverwacht uitvalt is groot als je outsourcet, zegt Yossi Sheffi. “Producenten in Europa of de Verenigde Staten zijn veel eenvoudiger te managen dan producenten diep in de binnenlanden van bijvoorbeeld China.”

Geopolitieke problemen: Een aanslag in of rond een belangrijke haven kan voor grote vertraging zorgen of zelfs de hele keten lamleggen.

Merkschade: Dit kan bijvoorbeeld ontstaan door problemen met de productveiligheid, maar ook door namaak, zegt Sheffi. “Een producent kan bijvoorbeeld gebruikmaken van kinderarbeid, of er vandoor gaan met je intellectueel eigendom en simpelweg je product kopiëren.”

Natuurrampen en ziekten: Een orkaan die aan havenstad aandoet of een uitbraak van een ernstige ziekte (zoals SARS), of enige andere gebeurtenis met een natuurlijke oorzaak waar je geen controle over hebt, kan de keten uiteraard ook in gevaar brengen.